Loading...

◾️ ေဒါက္တာသန္းထြဋ္«လင္း-ေဆး(၁)»ႏွင့္ေတြ႕ဆုံျခင္း "ျမန္မာျပည္က ထုတ္တာေတြက်ေတာ့ အဂၤလိပ္လိုခ်ည္းပဲပါေနေတာ့ သိပ္မသင့္ဘူး။ တကယ္တမ္းက

2017-12-05

◾️ ေဒါက္တာသန္းထြဋ္«လင္း-ေဆး(၁)»ႏွင့္ေတြ႕ဆုံျခင္း

"ျမန္မာျပည္က ထုတ္တာေတြက်ေတာ့ အဂၤလိပ္လိုခ်ည္းပဲပါေနေတာ့ သိပ္မသင့္ဘူး။ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ျမန္မာလိုလုပ္ေပးသင့္တယ္။ ဒုတိယတစ္ခ်က္က ဒါေတြအားလုံးက အမူအက်င့္နဲ႔ဆိုင္တဲ့ကိစၥျဖစ္တာေၾကာင့္ သဘာ၀နဲ႔ လုပ္ထားတဲ့အစားအေသာက္ေတြကို စားေသာက္တတ္တဲ့ အေလ့အက်င့္ေလးေတြလုပ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္"

ယေန႔ေခတ္တြင္ လူႀကီး၊ လူငယ္တိုင္း အခ်ိဳရည္ေသာက္သုံးမႈ ပို၍မ်ားလာၿပီး ေဈးကြက္ထဲ၌လည္း ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပထုတ္ အခ်ိဳရည္မ်ားစြာက အမွတ္တံဆိပ္အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ ေနရာယူလ်က္ရွိသည္။ ကေလးမ်ားက အရသာအမ်ိဳးမ်ိဳးႏွင့္အခ်ိဳရည္မ်ားကို ပို၍စြဲလမ္းႏွစ္ၿခိဳက္ၾကသည္။

အခ်ိဳရည္ထဲတြင္ ပါဝင္ေသာပစၥည္မ်ားႏွင့္ ေရရွည္ေသာက္သုံးပါက ကေလးမ်ား၏က်န္းမာေရးကို မည္ကဲ့သို႔အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈရွိသည္ကို ျပည္သူ႕က်န္းမာေရးတကၠသိုလ္မွ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ပါေမာကၡ ေဒါက္တာသန္းထြဋ္ «လင္း-ေဆး (၁)»ႏွင့္ စံေတာ္ခ်ိန္မွ ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းမႈမ်ားကို ေဖာ္ျပလိုက္ပါသည္ -


အခ်ဳိရည္အေသာက္မ်ားတဲ့ကေလးေတြရဲ႕က်န္းမာေရး

ေမး - ယေန႔ေခတ္ ေဈးကြက္ထဲမွာ အခ်ိဳရည္မ်ိဳးစုံဝင္ေရာက္လာတဲ့အျပင္ ကေလးေရာလူႀကီးပါ ေသာက္သံုးမႈအရမ္းမ်ားလာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အခ်ိဳရည္နဲ႔ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕က်န္းမာေရးအက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ဘယ္လိုမ်ားရွိပါသလဲဆရာ။

ေျဖ - ႏိုင္ငံျခားတိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ(FDI)ရဖို႔အတြက္ ဖြင့္ေပးလိုက္ၿပီဆိုရင္ လုပ္ငန္းေလးခုက တစ္ၿပိဳင္နက္တည္း ဝင္လာတယ္။ ေဆးလိပ္နဲ႔ေဆး႐ြက္ႀကီး၊ အရက္နဲ႔ယမကာ၊ အခ်ိဳရည္၊ အသင့္စားအစာေတြက အရင္ဆုံးဝင္လာတာျဖစ္တယ္။ တစ္ကမၻာလံုးမွာလည္း ဒီအတိုင္းပဲသြားတာျဖစ္တယ္။ အခုဆိုရင္ ပက္စီ ၊ စပ႐ိုက္၊ စပါကလင္ စသျဖင့္ ဝင္လာတယ္။ တစ္ခ်ိန္တစ္ခါက ကဖင္းမ်ားလို႔ပိတ္ထားတဲ့ ကၽြဲ႐ိုင္း၊ M-150၊ နဂိုကတည္းကထုတ္ေနၾကတဲ့ အိပ္ငိုက္ေျပၿပီး အာ႐ုံေၾကာႏႈိးဆြတယ္ဆိုတဲ့ေဆးမ်ိဳးေတြလည္း ဝင္လာတယ္။ ဒီမွာ ထုတ္ေနၾကတဲ့ အိပ္ငိုက္ေျပၿပီး အာ႐ံုေၾကာႏႈိးဆြတယ္ဆိုတဲ့ ေဆးမ်ိဳးေတြလည္း၀င္လာတယ္။ ဒီမွာ ထုတ္လုပ္ေနဆတဲ့ Ve Ve အခ်ိဳရည္တို႔လို ျပည္တြင္းျဖစ္လည္းရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ ႏွစ္မ်ိဳးရွိတယ္။ တစ္မ်ိဳးက ထုတ္လုပ္တဲ့သူက လိမ္ေရာင္းတာမဟုတ္ဘူး။ ဥပမာ-စပ႐ိုက္၊ ကိုကာကိုလာ၊ ပက္စီတို႔ကထုတ္တဲ့ အခ်ိဳရည္ဘူးကိုသြားၾကည့္လိုက္ရင္ ဘူးအၫႊန္းမွာ ေဖာ္ျပထားၿပီးသားျဖစ္တယ္။ အၫႊန္းစာမွာ သၾကားပါတယ္။
ဘယ္လိုအနံ႔အရသာကိုထည့္ထားတယ္။ သဘာ၀သစ္သီးကလုပ္တယ္လို႔ မေဖာ္ျပထားပါဘူး။ ေဆးသၾကားထက္ အဆေပါင္း ၁၀၀၀ပိုခ်ိဳတဲ့ စခရင္မ္တို႔လိုမ်ိဳးေတြ ထည့္ထားပါတယ္လို႔လည္း ေဖာ္ျပထားတယ္။

အေရာင္ကလည္း အခ်ိဳရည္မွာသုံးရမယ့္ အေရာင္ဆိုးေဆးပဲ ထည့္ထားတယ္။ အဲဒီလိုထည့္ထားတယ္ဆိုတာ အတိအလင္းေဖာ္ျပထားရက္နဲ႔ ဘာျဖစ္လို႔လူေတြက ေသာက္လဲဆိုရင္ Brand ေပါ့။ Brand ကို လူေတြက Marketing လုပ္ထားတယ္။ အထူးသျဖင့္ ပူျပင္းတဲ့ကာလေတြမွာ ေအးေအးခ်ိဳခ်ိဳ၊ ေမႊးေမႊးေလးေသာက္ရတယ္။ ကေလးလူႀကီးမေ႐ြး ေသာက္ၾကတယ္။

ထိုနည္းတူစြာ ဧည့္ခံပြဲ၊ အစည္းအေဝးပြဲေတြမွာလည္း ဒါေတြပဲ ဧည့္ခံတာမ်ားတယ္။ လူႀကီးေတြကေတာ့ အတိုင္းအဆတစ္ခုနဲ႔ ေသာက္ၾကေပမယ့္ ကေ လးေတြက်ေတာ့ အခ်ိဳႀကိဳက္တဲ့အ႐ြယ္လည္းျဖစ္ၾကတယ္။ မူလတန္းအ႐ြယ္က
စၿပီး ၁၀တန္း(တကၠသိုလ္ဝင္တန္း)တက္ေနတဲ့ ကေလးေတြအထိ ဒီအခ်ိဳရည္ကို ႀကိဳက္ၾကတယ္။ မုန္႔ေဈးတန္းမွာလည္း ရတယ္။ အတန္းႀကီးသြားတဲ့ ကေလးေတြက်ေတာ့ ကၽြဲ႐ိုင္းတို႔လို၊ M-150 တို႔လို ေသာက္ၾကတယ္။

အဲဒီေတာ့ ဘယ္လိုေရာဂါေတြျဖစ္ႏိုင္လဲဆိုရင္ မူလတန္းႀကိဳေက်ာင္းတက္ေနၾကတဲ့ ကေလးအမ်ားစုဟာ ကစားခ်ိန္မရွိဘူး၊ နားခ်ိန္မရွိဘူး။ အတန္းႀကီးကေလးေတြ ပိုဆိုးတယ္။ ဒါက လက္ရွိျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့အေနအထား၊ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ နံပါတ္ (၁)က ကစားကြင္းမရွိလို႔ ျဖစ္တယ္။ နံပါတ္ (၂)က မနက္အိပ္ရာႏိုးတာနဲ႔ဖုန္းဆီကိုေရာက္တယ္။ အိမ္မေရာက္ခင္ ေက်ာင္းမွာလည္း ထိုင္တယ္။ အိမ္ျပန္ေရာက္ေတာ့ က်ဴရွင္နဲ႔ဖုန္းနဲ႔အျပင္ တီဗြီေရွ႕ေရာက္တာနဲ႔ပဲ တစ္ေန႔အခ်ိန္ကုန္သြားတာပဲ။

ဒါေၾကာင့္ ကေလးေတြက ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈ လုံး၀မရွိဘူး။ ေနာက္တစ္ခါ မိခင္ကိုယ္ဝန္ရွိစဥ္ကတည္းက အစားအေသာက္ မဆင္ျခင္ဘူး။အဆီအဆိမ့္ေတြမတရားစားၿပီး ဝိတ္ေတြတက္လာေတာ့ ကေလးေမြးတဲ့အခါ ရွစ္ေပါင္၊ ကိုးေပါင္
ေလာက္ျဖစ္သြားေရာ။ ဒါေၾကာင့္ ရွစ္ေပါင္၊ကိုးေပါင္ေလာက္နဲ႔ ေမြးလာတဲ့ကေလးက ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၊ ေသြးတိုးေရာဂါတို႔လို ငယ္ငယ္ကတည္းက ေရာဂါပါလာဖို႔ အခြင့္အေရး ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားပါတယ္။

ေနာက္တစ္ခါ ေျခာက္ေပါင္၊ ခုနစ္ေပါင္ေလာက္နဲ႔ ပုံမွန္ပဲေမြးလာတဲ့ ကေလးေတြဟာဆိုရင္လည္း အထက္ကေျပာခဲ့သလို ေက်ာင္းတက္၊ မူႀကိဳတက္တာကစလို႔ လႈပ္ရွားမႈကအင္မတန္နည္းသြားၿပီးေတာ့ ကေလးေတြက တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ဝိတ္တက္လာတယ္။ ဝိတ္တက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ အခ်ိဳရည္ကိုလည္း အမ်ားႀကီးေသာက္ေနၾကမယ္ဆိုရင္ တစ္ဖက္မွာလည္း ဒီအခ်ိဳရည္နဲ႔အတူတြဲၿပီးစားေနတဲ့ အသင့္စားအစားအစာေတြ စားၾကမယ္ဆိုရင္ မကူးစက္ႏိုင္တဲ့ေရာဂါေတြျဖစ္တဲ့ ေသြးတိုး၊ ေသြးခ်ိဳ၊ဆီးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္တယ္။ အသက္ ၂၀ ဝန္းက်င္ေလာက္ေရာက္တဲ့အခါမွာ ႏွလုံးေသြးေၾကာက်ဥ္းခ်င္တဲ့ လကၡဏာေတြ ေပၚလာပါတယ္။

ေမး - အခ်ိဳရည္ေတြ ေသာက္သုံးျခင္းေၾကာင့္ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ ဉာဏ္ရည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအပိုင္းကို ထိခိုက္ေစပါသလား။

ေျဖ - အခ်ိဳရည္ရဲ႕အၫႊန္းစာထဲမွာ အတိအလင္းလည္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အစားအစာဆိုရင္ သူ႕မွာဇယားပါတယ္။ သူ႕မွာရႏိုင္တဲ့ အာဟာရတန္ဖိုးေတြ အၿမဲတမ္းပါၿပီးသားျဖစ္တယ္။ အခ်ိဳရည္ဘူးမွာလည္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အၫႊန္းစာၾကည့္ၿပီး၊ ေသခ်ာဖတ္ၿပီး ဝယ္ေကၽြးတဲ့မိဘက မရွိသေလာက္ရွားတယ္။

အမ်ားအားျဖင့္ အၾကည့္မ်ားတာက Expiry Date ပဲ ျဖစ္တယ္။ ကေလးရဲ႕ဦးေႏွာက္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈတို႔ကို ထိခိုက္ေစတတ္တာမ်ိဳး အခ်ိဳရည္ေတြထဲမွာေတာ့ ပါေလ့ပါထ သိပ္မရွိဘူး။ ေနာက္ၿပီး FDA ကို ျဖတ္ၿပီးသားျဖစ္တယ္။ သို႔ေသာ္လည္းပဲ ျပည္တြင္းမွာထုတ္လုပ္တဲ့ တခ်ိဳ႕အခ်ိဳရည္ေတြက FDA ကိုျဖတ္မထားဘူး။ FDA registration ျဖတ္မထားဘူးဆိုရင္ မေသာက္သင့္ဘူး။

ေနာက္ၿပီးေတာ့ ကေလးေတြမုန္႔ေဈးတန္းမွာေတြ႕ေနတာမ်ိဳး၊ လမ္းေဘးေဈးသည္ေရာင္းတဲ့ စားကုန္ပစၥည္းေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဘယ္ကိုမွျဖတ္မထားဘူး။ ဒါေၾကာင့္ တရားမဝင္ ဝင္လာတဲ့တ႐ုတ္မုန္႔ေတြ၊ အခ်ိဳရည္ေတြကို အခါအားေလ်ာ္စြာ စစ္ေဆးေပးေနေပမယ့္ လက္ၾကားကေတာ့ယိုတာပဲ။ ကိုင္းဖ်ားကိုင္းနားကိုခုတ္လို႔မရဘူး။ အျမစ္ကေနတူးပစ္လိုက္မွရမွာျဖစ္တယ္။ Energy Drink ကေတာ့ မေသာက္ရမေနႏိုင္ စြဲတာမ်ိဳးျဖစ္တတ္တယ္။ စိတ္တိုတာတို႔၊ ေဒါသႀကီးတာတို႔ျဖစ္တတ္တယ္။ 100 plus တို႔က ေကာင္းတယ္။ ဆုံး႐ႈံးသြားတဲ့ေရဓာတ္နဲ႔ဆားဓာတ္ကို ျဖည့္ေပးတယ္။ ဂလူးကို႔စ္မ်ားတယ္။ အခ်ိဳရည္မ်ားတယ္။ အဲဒီဟာေတြေၾကာင့္ ျပႆနာတက္ေနတယ္။

ေမး - အခ်ိဳမ်ားတယ္ဆိုေတာ့ ဆီးခ်ိဳျဖစ္ဖို႔ပဲ။ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေပါင္းထည့္လာတာက ဗီတာမင္ B1, B12 တို႔။ ဒါမ်ိဳးေတြထည့္ထားတဲ့အတြက္ Vitamin Complex နဲ႔ မတည့္တာမ်ိဳး၊ ဘာ့ပလက္နဲ႔မတည့္သူမ်ိဳးရွိၾကမယ္ဆိုရင္ မေသာက္သုံးသင့္ဘူး စသျဖင့္ ျမန္မာစာၫႊန္းပါသင့္တယ္။

ေမး - ဒါဆိုရင္ အခ်ိဳရည္အပါအဝင္ စားေသာက္ကုန္ပစၥည္းေတြမွာ ျမန္မာအၫႊန္းပါဖို႔က အေရးႀကီးတယ္ေပါ့ေနာ္။

ေျဖ - အခ်ိဳရည္အပါအဝင္ အစားအေသာက္ေတြမွာ ကေလးေတြေရာလူႀကီးေတြပါ ျပႆနာမတက္ခ်င္ဘူးဆိုရင္ စီးပြားေရးႏွင့္ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာန စားသုံးသူကာကြယ္ေရးဦးစီးဌာနက အမိန္႔ထုတ္ရမယ္။ ပါဝင္တဲ့ပစၥည္းဇယားေတြ ျမန္မာလိုေရးခိုင္းရမယ္။ တန္ဖိုးေတြကို ျမန္မာလို သတိေပးစာတန္းကို ျမန္မာလို စာတန္းထိုးေပးဖို႔လိုတယ္။ အခ်ိဳဓာတ္၊ သၾကား သတ္မွတ္ထားတဲ့အတိုင္းအတာထက္ ပိုမစားသင့္ပါဘူး။ အလြန္အကၽြံမစားသင့္ပါဘူး။ အခ်ိဳရည္မွာလည္း ထိုနည္းလည္းေကာင္းပါပဲ။

တခ်ိဳ႕ေခါက္ဆြဲထုပ္ေတြဆို အတိအလင္းကို ေရးထားေပးတယ္။ ဓာတုပစၥည္းနဲ႔လုပ္ထားတဲ့ အနံ႔၊ အရသာသုံးတာေတြကို ျမန္မာလိုေဖာ္ျပၿပီး သတိေပးထားရင္ေတာ့ နည္းနည္းပါးပါး ဂ႐ုစိုက္ၿပီး ဖတ္ၾကလိမ့္မယ္။ ျမန္မာလိုအၫႊန္းစာကို ေသေသခ်ာခ်ာ ျမန္မာလိုေဖာ္ျပေပးသင့္တယ္။ စူပါမားကက္မွာ ျမန္မာျပည္ကထုတ္တဲ့ ယမ္ယမ္ေခါက္ဆြဲနဲ႔ ယိုးဒယားကထုတ္တဲ့ ယမ္ယမ္ကို ယူၾကည့္ေလ။ ယိုးဒယားကလာတဲ့ အစားအစာအားလုံးမွာ ယိုးဒယားလိုပဲ ေဖာ္ျပထားတယ္။ အဂၤလိပ္လိုမနည္းလိုက္ရွာရတယ္။

ျမန္မာျပည္က ထုတ္တာေတြက်ေတာ့ အဂၤလိပ္လိုခ်ည္းပဲပါေနေတာ့ သိပ္မသင့္ဘူး။ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ျမန္မာလိုလုပ္ေပးသင့္တယ္။ ဒုတိယတစ္ခ်က္က ဒါေတြအားလုံးက အမူအက်င့္နဲ႔ဆိုင္တဲ့ ကိစၥျဖစ္တာေၾကာင့္ သဘာ၀နဲ႔လုပ္ထားတဲ့ အစားအေသာက္ေတြကို စားေသာက္တတ္တဲ့ အေလ့အက်င့္ေလးေတြလုပ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္။

အသင့္စားအစားအစာေတြ၊ လမ္းေဘး အစားအစာေတြကို အလြန္အမင္း ႏွစ္သက္သြား ၿပီဆိုတဲ့ အမူအက်င့္ကိုေျပာင္းဖို႔လိုတယ္။ အခ်ိဳေတြစားသုံးတာမ်ားတဲ့အတြက္ က်န္း မာေရးထိခိုက္မယ္ဆိုတာမ်ိဳးကို တစ္ဖက္ကက်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈေပးတဲ့ ပညာရွင္ေတြက ကာကြယ္လို႔ရတဲ့နည္းလမ္းေတြနဲ႔ အမ်ိဳးမ်ိဳးေဖာ္ျပေနသလို၊ တစ္ဖက္ကလည္း ဥပေဒေၾကာင္းအရ လူထုရဲ႕က်န္းမာေရးကို မထိခိုက္ေအာင္ ကာကြယ္ေပးထားရတယ္။

ေမး - ဆရာ့အေနနဲ႔ အခ်ိဳရည္ေသာက္သုံးျခင္းနဲ႔ကေလးမ်ားရဲ႕ က်န္းမာေရးအက်ိဳးသက္ေရာက္မႈအေနအထားဘာမ်ား ျဖည့္စြက္ေျပာၾကားခ်င္ပါသလဲ။

ေျဖ - စားသံုးသူအပိုင္းက အုတ္ေရာေရာ၊ ေက်ာက္ေရာေရာျဖစ္ေနတယ္။ စားေသာက္တဲ့ေနရာမွာ တခ်ိဳ႕ကေတာ့ မေရွာင္ႏိုင္လို႔စားတာ၊ တခ်ိဳ႕က်ေတာ့ ေရွာင္ရဲ႕သားနဲ႔ လၽွာအလိုလိုက္၊ စိတ္အလိုလိုက္ၾကတယ္။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ အစားေသာက္ေတြေပၚမွာ လြန္လြန္က်ဴးက်ဴးမစားၾကဘဲ အာဟာရတန္ဖိုး သင့္တင့္မွ်တတဲ့ သဘာ၀ပစၥည္းနဲ႔လုပ္ထားတဲ့ အခ်ိဳရည္၊ ေဖ်ာ္ရည္မ်ားကို ေသာက္သုံးသင့္ပါေသးတယ္။ မန္က်ည္းရည္ကို ကိုယ့္ဘာသာကိုယ္ေဖ်ာ္ရင္ အႏၲရာယ္ရွိလား၊ မရွိဘူးလားဆိုတာ သိၾကပါတယ္။

ကိုယ့္မိသားစုကစၿပီး ေကာင္းတဲ့အမူအက်င့္ေလးေတြကို စတင္မယ္၊ လူမႈအသိုင္းအ၀ိုင္းထဲမွာလည္းထြန္းကားေအာင္ လုပ္ေပးလိုက္ရင္ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္အလြန္အကၽြံမျဖစ္ဘူးေပါ့။

ေအးျမတ္မြန္(ယုဇန)-ေမးျမန္းသည္

Other news
  • ◾️ ေဒါက္တာသန္းထြဋ္«လင္း-ေဆး(၁)»ႏွင့္ေတြ႕ဆုံျခင္း "ျမန္မာျပည္က ထုတ္တာေတြက်ေတာ့ အဂၤလိပ္လိုခ်ည္းပဲပါေနေတာ့ သိပ္မသင့္ဘူး။ တကယ္တမ္းက